04 Nguyên nhân khiến bé lắc đầu từ chối thìa cháo, thìa cơm

1. Nguyên nhân 1: Bé chưa thực sự đói

Một trong những yếu tố quan trọng nhất để trẻ ăn ngon là bé cần có cảm giác đói thật sự. Khi dạ dày rỗng, cơ thể sẽ tiết ra hormone ghrelin, đây chính là tín hiệu kích thích sự thèm ăn và giúp bé hứng thú với bữa ăn. Nếu cha mẹ không để con có thời gian “đói” trước mỗi cữ, bé sẽ khó cảm nhận được niềm vui và nhu cầu tự nhiên khi ăn.

Tuy nhiên, nhiều cha mẹ lại mắc sai lầm phổ biến là cho con ăn quá dày, thường chỉ cách nhau khoảng 2 giờ/lần. Việc này khiến dạ dày bé chưa kịp tiêu hoá hết lượng thức ăn trước đó, dẫn đến tình trạng lúc nào cũng lưng lửng, không hề cảm thấy đói. Khi không có cảm giác đói, bé dễ quay mặt đi, từ chối thức ăn hoặc ăn chỉ để đối phó.

Để khắc phục, cha mẹ nên giãn cữ hợp lý theo độ tuổi. Khi bé lớn dần, hệ tiêu hoá cũng hoàn thiện hơn, cần được giãn cữ để tạo khoảng trống cho dạ dày và giúp hormone ghrelin được tiết ra. Ví dụ, trẻ sơ sinh có thể bú 2–3 giờ/lần, nhưng khi bước sang giai đoạn ăn dặm, cha mẹ có thể giãn thành 3–4 giờ/lần. Việc điều chỉnh này giúp bé có nhu cầu tự nhiên với thức ăn, từ đó ăn ngon miệng và hấp thu tốt hơn.

Một trong những yếu tố quan trọng nhất để trẻ ăn ngon là bé cần có cảm giác đói thật sự

2. Nguyên nhân 2: Thức ăn chưa phù hợp với bé

Một trong những lý do phổ biến khiến trẻ chán ăn chính là món ăn chưa thật sự phù hợp với khẩu vị hay khả năng nhai nuốt của con. Nhiều cha mẹ thường nghĩ rằng chỉ cần nấu cháo đầy đủ dinh dưỡng là bé sẽ ăn tốt. Tuy nhiên, nếu cháo quá đặc, quá nhạt, hoặc kết cấu thịt, rau không được chế biến mềm mịn, bé rất dễ từ chối. Ví dụ điển hình là thịt bò: khi xào hoặc rán sẽ dai và khó nhai, khiến trẻ không muốn ăn, trong khi nếu hầm nhừ thì bé lại dễ dàng chấp nhận hơn.

Để cải thiện tình trạng này, cha mẹ nên đặt mình vào vị trí của trẻ và thử món ăn trước khi cho bé ăn. Bên cạnh đó, thay vì giữ quan điểm “dưới 1 tuổi không được dùng gia vị”, cha mẹ có thể sử dụng các loại gia vị tự nhiên, an toàn để tăng hương vị. Chẳng hạn như thêm nước hầm xương, bột nấm, bột rau củ, hoặc nêm nhẹ bằng hành, tỏi. Khi món ăn trở nên thơm ngon, dễ ăn hơn, trẻ sẽ hào hứng hợp tác trong mỗi bữa ăn.

3. Nguyên nhân 3: Bé thiếu dưỡng chất kích thích vị giác

Một lý do quan trọng khiến trẻ từ chối ăn là do cơ thể thiếu các vi chất cần thiết để kích thích vị giác. Thiếu kẽm, vitamin nhóm B, vitamin C có thể làm giảm cảm giác ngon miệng, khiến bé không hứng thú với các bữa ăn. Ngoài ra, những trẻ bị thiếu dưỡng chất thường gặp các vấn đề về tiêu hóa như táo bón, đầy bụng, thức ăn lưu lại lâu trong dạ dày và ruột, dẫn đến cảm giác no giả, khiến bé không thấy đói khi đến giờ ăn.

Để cải thiện tình trạng này, cha mẹ có thể bổ sung các vi chất một cách hợp lý, đặc biệt trong những tháng đầu bé ăn dặm còn hạn chế. Các sản phẩm như kẽm, lactoferrin, hoặc men vi sinh hỗ trợ tiêu hóa không chỉ giúp thức ăn di chuyển nhanh hơn qua dạ dày và ruột, mà còn tăng cường tiết vitamin nhóm B từ men vi sinh, kích thích vị giác.

Kết hợp việc bổ sung dưỡng chất với chế độ ăn phù hợp và giãn cữ hợp lý sẽ giúp trẻ ăn ngon hơn, duy trì sự thèm ăn tự nhiên, hạn chế tình trạng chán ăn kéo dài.

4. Nguyên nhân 4: Yếu tố tâm lý và môi trường ăn uống

Một nguyên nhân ít được chú ý nhưng rất quan trọng khiến trẻ từ chối ăn là tâm lý và môi trường bữa ăn. Khi bé bị ép ăn hoặc bữa ăn thiếu không khí vui vẻ, trẻ dễ căng thẳng và hình thành cảm giác không thích ăn. Áp lực từ cha mẹ đôi khi khiến bé phản kháng, lắc đầu hay từ chối thìa, dù thực tế bé không hề đói.

Ngoài ra, ở giai đoạn bé bắt đầu muốn tự lập, trẻ thường thích tự bốc, tự cầm thìa hoặc thử nếm thức ăn. Nếu cha mẹ chỉ chăm chăm đút, bé sẽ cảm thấy mất quyền kiểm soát và từ chối hợp tác.

Giải pháp hiệu quả là tạo cơ hội để bé tự khám phá thức ăn, khuyến khích bé tự cầm thìa, nếm thử và tham gia vào bữa ăn một cách thoải mái. Tạo không khí ăn uống vui vẻ, tránh áp lực sẽ giúp trẻ hứng thú với bữa ăn hơn, giảm tình trạng chán ăn và lắc đầu từ chối.

Một nguyên nhân ít được chú ý nhưng rất quan trọng khiến trẻ từ chối ăn là tâm lý và môi trường bữa ăn

Việc bé lắc đầu từ chối thìa ăn không phải lúc nào cũng đáng lo ngại, quan trọng là cha mẹ biết quan sát và tìm ra lý do. Với cách tiếp cận kiên nhẫn, tôn trọng nhu cầu và nhịp độ phát triển của trẻ, bữa ăn sẽ trở nên nhẹ nhàng và vui vẻ hơn. Hãy nhớ rằng tạo hứng thú cho con khi ăn quan trọng hơn việc ép con phải ăn hết khẩu phần.

THÔNG TIN LIÊN HỆ:

Fanpage của Dr Thắng

1. Ths. BS Vũ Công Thắng :

https://www.facebook.com/dr.thang.vn?locale=vi_VN

2. Bác sĩ Thắng:

https://www.facebook.com/bsthang.vucong?locale=vi_VN

3. Bác sĩ Vũ Công Thắng:

https://www.facebook.com/profile.php?id=61555877620663&locale=vi_VN

Zalo: 033 809 8222 (không gọi điện vì bác sĩ bận khám sẽ không nghe được)
Địa chỉ phòng khám: phòng khám Đa khoa đại học Phenikaa, địa chỉ tại 167 Hoàng Ngân, Cầu Giấy, Hà Nội.
Thời gian làm việc: sáng 7h30-11h và chiều 14h-16h30 tất cả các ngày trong tuần. Do lịch làm việc của Bác sĩ Thắng không cố định nên nhà mình vui lòng liên hệ trước 1 ngày để có được lịch cụ thể.

Liên hệ đặt lịch khám: 024 2222 6699