1. Di truyền có phải nguyên nhân chính khiến bé 4 tháng chậm phát triển chiều cao?

Di truyền có ảnh hưởng nhất định đến chiều cao của trẻ, chủ yếu thông qua chiều cao của bố mẹ và đặc điểm tầm vóc gia đình. Các gen di truyền quyết định khung xương, tiềm năng tăng trưởng và giới hạn chiều cao tối đa mà trẻ có thể đạt được khi trưởng thành.

Tuy nhiên, di truyền không phải là yếu tố duy nhất. Nhiều nghiên cứu cho thấy gen chỉ chiếm khoảng 20–30%, trong khi môi trường, dinh dưỡng, giấc ngủ và chăm sóc sức khỏe đóng vai trò lớn hơn trong giai đoạn đầu đời, đặc biệt ở trẻ dưới 1 tuổi. Một bé được nuôi dưỡng tốt hoàn toàn có thể cải thiện tốc độ tăng chiều cao dù bố mẹ không cao.

Chiều cao thấp do di truyền được coi là bình thường khi trẻ tăng chiều cao đều theo thời gian, các chỉ số phát triển khác như cân nặng, vòng đầu vẫn phù hợp và đường cong tăng trưởng song song với chuẩn, không bị tụt xuống qua các mốc theo dõi.

Di truyền có ảnh hưởng nhất định đến chiều cao của trẻ, chủ yếu thông qua chiều cao của bố mẹ và đặc điểm tầm vóc gia đình

2. Dấu hiệu cảnh báo bé 4 tháng chậm phát triển chiều cao cần đi khám

Ở giai đoạn 4 tháng tuổi, trẻ tăng trưởng chiều cao khá nhanh. Nếu xuất hiện các dấu hiệu dưới đây, cha mẹ không nên chủ quan mà cần cho bé đi khám để được đánh giá chính xác.

• Chiều cao dưới -2SD so với chuẩn WHO: Khi đo và so sánh trên biểu đồ tăng trưởng, nếu chiều cao của bé thấp hơn -2 độ lệch chuẩn, đây là dấu hiệu cho thấy tăng trưởng chiều cao không đạt chuẩn theo tuổi.

• Chậm tăng cân kèm chậm tăng chiều cao: Bé vừa tăng cân kém, vừa chiều cao tăng rất ít trong nhiều tuần liên tiếp thường gợi ý tình trạng thiếu dinh dưỡng hoặc rối loạn hấp thu.

• Hay quấy khóc, ngủ kém, ra mồ hôi trộm nhiều: Những biểu hiện này có thể liên quan đến thiếu vitamin D, canxi hoặc rối loạn chuyển hóa, ảnh hưởng trực tiếp đến phát triển xương.

• Thóp rộng, mềm, đóng chậm: Thóp không săn chắc, mềm hoặc rộng hơn bình thường là dấu hiệu xương sọ khoáng hóa kém, cần được kiểm tra sớm.

• Ít vận động, chậm lẫy, chậm cứng cổ: Bé ít cử động, chậm đạt các mốc vận động so với lứa tuổi cho thấy tăng trưởng và phát triển vận động có thể đang bị ảnh hưởng.

3. Cha mẹ cần làm gì khi nghi ngờ bé 4 tháng chậm phát triển chiều cao?

Khi nhận thấy bé 4 tháng có dấu hiệu chậm tăng chiều cao, cha mẹ cần bình tĩnh và theo dõi có hệ thống, tránh tự can thiệp thiếu căn cứ.

Trước hết, cha mẹ nên theo dõi biểu đồ tăng trưởng định kỳ, đo chiều cao, cân nặng và vòng đầu đúng cách, sau đó so sánh với chuẩn WHO theo tháng tuổi. Việc theo dõi liên tục giúp nhận biết bé đang tăng trưởng chậm sinh lý hay có dấu hiệu bất thường.

Bên cạnh đó, cha mẹ không tự ý bổ sung canxi, vitamin D hoặc các vi chất liều cao khi chưa có chỉ định. Việc dùng sai liều có thể gây rối loạn chuyển hóa, ảnh hưởng ngược lại đến sức khỏe của trẻ.

Cuối cùng, khi thấy đường tăng trưởng chững, tụt chuẩn hoặc kèm các biểu hiện bất thường, cha mẹ nên đưa bé đi khám chuyên khoa nhi hoặc dinh dưỡng để được đánh giá toàn diện và tư vấn hướng can thiệp phù hợp.

4. Cách giúp bé 4 tháng cải thiện chiều cao an toàn

Ở giai đoạn 4 tháng tuổi, chiều cao của bé chịu ảnh hưởng lớn từ dinh dưỡng, giấc ngủ và vận động hằng ngày. Cha mẹ có thể hỗ trợ bé tăng trưởng tốt hơn bằng những biện pháp an toàn, phù hợp sinh lý.

• Đảm bảo đủ sữa mẹ hoặc sữa công thức theo nhu cầu: Sữa vẫn là nguồn dinh dưỡng chính của bé 4 tháng. Bé cần được bú đủ số cữ, đủ lượng để cung cấp năng lượng, đạm và canxi cần thiết cho phát triển xương. Với trẻ bú mẹ, cần đảm bảo bú hiệu quả; với trẻ dùng sữa công thức, pha đúng tỷ lệ khuyến cáo.

• Bổ sung vitamin D đúng liều: Vitamin D giúp hấp thu canxi và khoáng hóa xương. Cha mẹ nên bổ sung cho bé đúng liều theo khuyến cáo, không tự ý tăng liều hoặc dùng nhiều chế phẩm cùng lúc.

• Tắm nắng đúng cách cho bé: Tắm nắng nhẹ vào buổi sáng sớm, phơi nắng tay chân trong thời gian ngắn giúp cơ thể bé tổng hợp vitamin D tự nhiên, hỗ trợ phát triển chiều cao.

• Tăng vận động phù hợp: Cha mẹ có thể hỗ trợ bé tập lẫy, xoay người, cứng cổ, tạo điều kiện cho hệ xương – cơ phát triển tốt hơn.

• Chăm sóc giấc ngủ sâu và đủ giấc: Giấc ngủ sâu, đặc biệt ban đêm, là thời điểm hormone tăng trưởng tiết ra nhiều nhất, rất quan trọng cho chiều cao của bé.

Bố mẹ chú ý những cách giúp bé 4 tháng tăng chiều cao

Di truyền có ảnh hưởng đến chiều cao của trẻ, nhưng không phải là yếu tố quyết định duy nhất ở giai đoạn 4 tháng tuổi. Dinh dưỡng, giấc ngủ và khả năng hấp thu đóng vai trò rất quan trọng trong tăng trưởng. Theo dõi sát và điều chỉnh sớm sẽ giúp bé cải thiện chiều cao tốt hơn.

THÔNG TIN LIÊN HỆ:

• Fanpage của Dr Thắng

1. Ths. BS Vũ Công Thắng :

https://www.facebook.com/dr.thang.vn?locale=vi_VN

2. Bác sĩ Thắng: 

https://www.facebook.com/bsthang.vucong?locale=vi_VN

3. Bác sĩ Vũ Công Thắng: 

https://www.facebook.com/profile.php?id=61555877620663&locale=vi_VN

• Zalo: 033 809 8222 (không gọi điện vì bác sĩ bận khám sẽ không nghe được)

• Địa chỉ phòng khám: phòng khám Đa khoa đại học Phenikaa, địa chỉ tại 167 Hoàng Ngân, Cầu Giấy, Hà Nội.

• Thời gian làm việc: sáng 7h30-11h và chiều 14h-16h30 tất cả các ngày trong tuần. Do lịch làm việc của Bác sĩ Thắng không cố định nên nhà mình vui lòng liên hệ trước 1 ngày để có được lịch cụ thể.

Liên hệ đặt lịch khám: 024 2222 6699