Nguyên nhân khiến trẻ sốt đi sốt lại và hướng xử trí an toàn tại nhà

1. Nguyên nhân khiến trẻ sốt đi sốt lại

1.1. Nhiễm virus

Nhiễm virus là nguyên nhân phổ biến nhất gây sốt đi sốt lại ở trẻ, đặc biệt là các virus như rhinovirus (gây cảm lạnh), adenovirus, hoặc virus hợp bào hô hấp (RSV). Các virus này có thể gây sốt kéo dài hoặc tái phát khi hệ miễn dịch của trẻ đang chiến đấu để loại bỏ chúng. Triệu chứng thường đi kèm bao gồm sổ mũi, ho, hoặc đau họng.

Nhiễm virus là nguyên nhân phổ biến nhất gây sốt đi sốt lại ở trẻ

1.2. Nhiễm khuẩn

Nhiễm khuẩn, như nhiễm trùng đường tiết niệu, viêm tai giữa, hoặc viêm phổi, có thể khiến trẻ sốt lặp lại nếu không được điều trị triệt để. Các vi khuẩn như Streptococcus hoặc E. coli có thể gây nhiễm trùng kéo dài, dẫn đến các đợt sốt tái phát nếu kháng sinh không được sử dụng đúng cách hoặc đủ liều.

1.3. Bệnh tự miễn hoặc viêm mạn tính

Một số bệnh tự miễn hiếm gặp, như viêm khớp dạng thấp ở trẻ em hoặc bệnh Kawasaki, có thể gây sốt định kỳ. Các tình trạng viêm mạn tính cũng có thể khiến trẻ sốt đi sốt lại, thường kèm theo các triệu chứng như phát ban, đau khớp, hoặc mệt mỏi kéo dài.

1.4. Sốt do mọc răng

Mọc răng có thể gây sốt nhẹ ở một số trẻ, thường kéo dài vài ngày và tái phát khi răng mới mọc. Tuy nhiên, sốt do mọc răng thường không quá cao (dưới 38,5°C) và hiếm khi gây sốt lặp lại nghiêm trọng.

1.5. Phản ứng sau tiêm phòng

Sau khi tiêm một số loại vắc-xin, như vắc-xin sởi-quai bị-rubella (MMR) hoặc vắc-xin cúm, trẻ có thể bị sốt nhẹ trong vài ngày, đôi khi tái phát sau 1-2 tuần. Đây là phản ứng bình thường của hệ miễn dịch khi tạo kháng thể.

2. Dấu hiệu cần đưa trẻ đi khám bác sĩ

Mặc dù sốt đi sốt lại đôi khi là phản ứng bình thường, cha mẹ cần đưa trẻ đến bác sĩ nếu nhận thấy các dấu hiệu sau:

Sốt cao trên 40°C hoặc kéo dài hơn 3 ngày.
Trẻ quấy khóc dữ dội, mệt lả, hoặc không bú được.
Có dấu hiệu mất nước: môi khô, tiểu ít, mắt trũng.
Sốt kèm phát ban, khó thở, hoặc co giật.
Trẻ dưới 3 tháng tuổi bị sốt (cần đi khám ngay lập tức).
Sốt tái phát kéo dài hơn 1 tuần hoặc không đáp ứng với thuốc hạ sốt.

3. Hướng xử trí an toàn tại nhà

Khi trẻ sốt đi sốt lại, cha mẹ có thể áp dụng các biện pháp sau để giúp bé thoải mái và hỗ trợ cơ thể phục hồi:

3.1. Theo dõi nhiệt độ cơ thể

Sử dụng nhiệt kế kỹ thuật số để đo nhiệt độ của trẻ thường xuyên, tốt nhất là ở hậu môn (cho trẻ sơ sinh) hoặc ở nách (cho trẻ lớn hơn). Ghi lại thời gian và mức độ sốt để cung cấp thông tin cho bác sĩ nếu cần. Theo dõi các triệu chứng đi kèm, như ho, sổ mũi, hoặc tiêu chảy, để đánh giá tình trạng tổng thể của trẻ.

3.2. Sử dụng thuốc hạ sốt đúng cách

Nếu trẻ sốt trên 38,5°C và khó chịu, cha mẹ có thể sử dụng thuốc hạ sốt như paracetamol hoặc ibuprofen theo liều lượng được bác sĩ hướng dẫn, dựa trên cân nặng và độ tuổi của trẻ. Tuyệt đối không tự ý tăng liều hoặc kết hợp nhiều loại thuốc mà không có chỉ định y tế. Cho trẻ uống đủ nước khi dùng thuốc để tránh mất nước.

Nếu trẻ sốt trên 38,5°C và khó chịu, cha mẹ có thể sử dụng thuốc hạ sốt theo liều lượng được bác sĩ hướng dẫn

3.3. Giữ trẻ thoải mái và đủ nước

Mất nước là nguy cơ lớn khi trẻ sốt. Cho trẻ bú mẹ hoặc uống sữa công thức thường xuyên nếu trẻ còn nhỏ. Với trẻ lớn hơn, bổ sung nước lọc, nước trái cây loãng, hoặc dung dịch bù điện giải (như oresol) theo hướng dẫn. Mặc quần áo thoáng mát, mỏng nhẹ cho trẻ và giữ phòng ở nhiệt độ dễ chịu (khoảng 25-27°C).

3.4. Lau người bằng nước ấm

Nếu trẻ sốt cao, cha mẹ có thể lau người cho trẻ bằng khăn sạch nhúng nước ấm (khoảng 37°C). Lau ở các vùng như nách, bẹn, cổ, và trán để giúp giảm nhiệt độ cơ thể. Tránh dùng nước lạnh hoặc cồn, vì chúng có thể gây co mạch, làm trẻ run rẩy và sốt cao hơn.

3.5. Tạo môi trường nghỉ ngơi lý tưởng

Cho trẻ nghỉ ngơi trong không gian yên tĩnh, thoáng mát, và sạch sẽ. Tránh để trẻ tiếp xúc với khói bụi, khói thuốc lá, hoặc các tác nhân gây kích ứng đường hô hấp. Đảm bảo phòng được thông gió tốt nhưng không để trẻ nằm trực tiếp dưới luồng gió từ quạt hoặc điều hòa.

3.6. Theo dõi chế độ ăn uống

Trẻ sốt thường biếng ăn, nhưng cha mẹ nên khuyến khích trẻ ăn các món dễ tiêu hóa như cháo, súp, hoặc trái cây mềm. Nếu trẻ không muốn ăn, ưu tiên cho trẻ bú mẹ hoặc uống sữa để đảm bảo cung cấp đủ năng lượng và dinh dưỡng.

Sốt đi sốt lại ở trẻ có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân, từ nhiễm virus thông thường đến các vấn đề nghiêm trọng hơn như nhiễm khuẩn hoặc bệnh tự miễn. Cha mẹ cần bình tĩnh, theo dõi sát sao triệu chứng của trẻ, và áp dụng các biện pháp xử trí an toàn tại nhà như sử dụng thuốc hạ sốt đúng liều, lau người bằng nước ấm, và đảm bảo trẻ được nghỉ ngơi, đủ nước. Nếu sốt kéo dài hoặc kèm theo các dấu hiệu bất thường, hãy đưa trẻ đến bác sĩ ngay để được chẩn đoán và điều trị kịp thời. Với sự chăm sóc chu đáo, trẻ sẽ nhanh chóng hồi phục và duy trì sức khỏe tốt.

THÔNG TIN LIÊN HỆ:

Fanpage của Dr Thắng

1. Ths. BS Vũ Công Thắng :

https://www.facebook.com/dr.thang.vn?locale=vi_VN

2. Bác sĩ Thắng:

https://www.facebook.com/bsthang.vucong?locale=vi_VN

3. Bác sĩ Vũ Công Thắng:

https://www.facebook.com/profile.php?id=61555877620663&locale=vi_VN

Zalo: 033 809 8222 (không gọi điện vì bác sĩ bận khám sẽ không nghe được)
Địa chỉ phòng khám: phòng khám Đa khoa đại học Phenikaa, địa chỉ tại 167 Hoàng Ngân, Cầu Giấy, Hà Nội.
Thời gian làm việc: sáng 7h30-11h và chiều 14h-16h30 tất cả các ngày trong tuần. Do lịch làm việc của Bác sĩ Thắng không cố định nên nhà mình vui lòng liên hệ trước 1 ngày để có được lịch cụ thể.
Liên hệ đặt lịch khám: 024 2222 6699