Thiếu ngủ có thể làm chậm sự phát triển của trẻ?

1. Trẻ ngủ bao nhiêu là đủ theo từng độ tuổi?

Nhiều cha mẹ lo lắng rằng việc trẻ ngủ muộn hoặc ngủ không đủ giấc có thể ảnh hưởng đến chiều cao. Thực tế, nhu cầu giấc ngủ của trẻ thay đổi theo từng giai đoạn phát triển, và ngủ đủ – ngủ sâu đóng vai trò quan trọng đối với tăng trưởng thể chất, đặc biệt là chiều cao.

Trẻ từ 1–4 tuần tuổi: Cần ngủ khoảng 15–18 giờ mỗi ngày, mỗi giấc thường kéo dài 2–4 giờ và chưa có chu kỳ ngày – đêm rõ ràng.
Trẻ từ 1–4 tháng tuổi: Nhu cầu ngủ khoảng 14–15 giờ/ngày, mỗi giấc 4–6 giờ, bắt đầu ngủ nhiều hơn vào buổi tối.
Trẻ từ 4 tháng đến 1 tuổi: Ngủ 14–15 giờ/ngày, số giấc ngủ ban ngày giảm dần, giấc ngủ ban đêm dài hơn, có thể tập thói quen ngủ lành mạnh.
Trẻ từ 1–3 tuổi: Cần 12–14 giờ/ngày, bao gồm 1 giấc ngủ trưa và giấc ngủ đêm kéo dài 10–13 giờ.
Trẻ từ 3–6 tuổi: Ngủ khoảng 10–12 giờ/ngày, đa số đã hình thành nếp sinh hoạt ngủ ổn định.
Trẻ từ 6–12 tuổi: Nhu cầu ngủ 9–12 giờ/ngày, vẫn rất quan trọng cho phát triển chiều cao và trí tuệ.
Trẻ trên 12 tuổi: Cần 7–11 giờ/ngày, nhưng dễ thiếu ngủ do học tập và thay đổi tâm sinh lý. Ngủ đủ giúp trẻ tập trung tốt hơn, khỏe mạnh hơn và phát triển toàn diện.

Nhiều cha mẹ lo lắng rằng việc trẻ ngủ muộn hoặc ngủ không đủ giấc có thể ảnh hưởng đến chiều cao

2. Thiếu ngủ kéo dài ảnh hưởng như thế nào đến sự phát triển của trẻ?

Một vài đêm ngủ muộn sẽ không khiến trẻ bị còi cọc ngay lập tức, nhưng nếu tình trạng thiếu ngủ kéo dài, sự phát triển toàn diện của trẻ có thể bị ảnh hưởng rõ rệt. Giấc ngủ không chỉ giúp cơ thể nghỉ ngơi mà còn đóng vai trò quan trọng trong quá trình tăng trưởng và điều hòa hormone.

Trước hết, thiếu ngủ làm suy giảm hệ miễn dịch. Khi ngủ không đủ, hệ thống miễn dịch của trẻ bị rối loạn, khả năng chống lại vi khuẩn, virus giảm sút. Vì vậy, trẻ dễ mắc các bệnh vặt như cảm lạnh, cảm cúm, ho, sốt và lâu hồi phục hơn.

Bên cạnh đó, sự phát triển thể chất cũng bị ảnh hưởng. Hormone tăng trưởng được tiết ra nhiều nhất khi trẻ ngủ sâu, đặc biệt vào ban đêm. Việc ngủ muộn hoặc ngủ ít thường xuyên sẽ ức chế tiết hormone tăng trưởng, đồng thời làm rối loạn các hormone khác liên quan đến chuyển hóa và phát triển.

Ngoài ra, thiếu ngủ còn tác động tiêu cực đến sức khỏe tinh thần. Trẻ dễ cáu gắt, mệt mỏi, kém tập trung; về lâu dài có thể làm tăng nguy cơ lo âu, trầm cảm. Một số nghiên cứu cũng cho thấy trẻ ngủ muộn, ngủ ít dễ bị thừa cân, béo phì do rối loạn hormone điều hòa cảm giác đói – no.

3. Cha mẹ cần làm gì để giúp trẻ ngủ đủ và ngủ sâu hơn

Giấc ngủ chất lượng không chỉ giúp trẻ nghỉ ngơi mà còn hỗ trợ tiết hormone tăng trưởng, tăng cường miễn dịch và phát triển trí não. Để trẻ ngủ đủ và ngủ sâu, cha mẹ cần xây dựng thói quen sinh hoạt khoa học ngay từ sớm.

Thiết lập giờ ngủ cố định, ưu tiên ngủ sớm: Cha mẹ nên cho trẻ đi ngủ và thức dậy vào khung giờ cố định mỗi ngày, kể cả cuối tuần. Ngủ sớm giúp cơ thể trẻ đồng bộ nhịp sinh học và tận dụng tốt thời điểm hormone tăng trưởng tiết ra mạnh vào ban đêm.
Xây dựng thói quen trước khi ngủ: Trước giờ ngủ khoảng 30 phút, nên duy trì các hoạt động nhẹ nhàng như tắm nước ấm, đọc sách, nghe nhạc êm dịu. Thói quen lặp lại hằng ngày sẽ giúp trẻ nhận biết tín hiệu “đến giờ đi ngủ”, từ đó dễ vào giấc hơn.
Cải thiện môi trường ngủ: Phòng ngủ cần yên tĩnh, thoáng mát, ánh sáng dịu, hạn chế tiếng ồn và tránh thiết bị điện tử trước khi ngủ. Không gian ngủ phù hợp giúp trẻ ngủ sâu và ít thức giấc giữa đêm.
Đảm bảo dinh dưỡng hỗ trợ giấc ngủ và tăng trưởng: Bữa tối nên đủ năng lượng nhưng không quá no, hạn chế thực phẩm kích thích. Một chế độ ăn cân đối đạm, vi chất, vitamin nhóm B sẽ giúp trẻ ngủ ngon và phát triển tốt hơn.

Giấc ngủ chất lượng không chỉ giúp trẻ nghỉ ngơi mà còn hỗ trợ tiết hormone tăng trưởng, tăng cường miễn dịch và phát triển trí não

Thiếu ngủ có thể làm chậm sự phát triển của trẻ nếu tình trạng này diễn ra thường xuyên. Cha mẹ cần đảm bảo trẻ ngủ đủ thời lượng, đúng giờ và có chất lượng giấc ngủ tốt. Chủ động xây dựng thói quen ngủ khoa học sẽ giúp trẻ phát triển toàn diện hơn.

THÔNG TIN LIÊN HỆ:

Fanpage của Dr Thắng

1. Ths. BS Vũ Công Thắng :

https://www.facebook.com/dr.thang.vn?locale=vi_VN

2. Bác sĩ Thắng:

https://www.facebook.com/bsthang.vucong?locale=vi_VN

3. Bác sĩ Vũ Công Thắng:

https://www.facebook.com/profile.php?id=61555877620663&locale=vi_VN

Zalo: 033 809 8222 (không gọi điện vì bác sĩ bận khám sẽ không nghe được)
Địa chỉ phòng khám: phòng khám Đa khoa đại học Phenikaa, địa chỉ tại 167 Hoàng Ngân, Cầu Giấy, Hà Nội.
Thời gian làm việc: sáng 7h30-11h và chiều 14h-16h30 tất cả các ngày trong tuần. Do lịch làm việc của Bác sĩ Thắng không cố định nên nhà mình vui lòng liên hệ trước 1 ngày để có được lịch cụ thể.

Liên hệ đặt lịch khám: 024 2222 6699