1. DHA là gì và tại sao lại quan trọng đến vậy?
DHA (Docosahexaenoic Acid) là một axit béo không no thuộc nhóm Omega-3. Khác với các dưỡng chất thông thường, DHA đóng vai trò là "viên gạch" cấu trúc nền tảng, chiếm tỷ lệ rất cao trong chất xám của não bộ (khoảng 20%) và võng mạc mắt (khoảng 60%).
Điều đáng nói là cơ thể con người không thể tự tổng hợp được DHA với số lượng đủ để đáp ứng nhu cầu, mà bắt buộc phải nạp vào thông qua chế độ ăn uống hoặc viên uống bổ sung. Đối với trẻ sơ sinh, đặc biệt là trong 2 năm đầu đời – giai đoạn não bộ phát triển với tốc độ vũ bão, nhu cầu DHA là khổng lồ. Và nguồn cung cấp DHA duy nhất, an toàn nhất và dễ hấp thu nhất cho trẻ chính là sữa mẹ.
2. Giải đáp: Mẹ sau sinh có cần thiết phải bổ sung DHA không?
Câu trả lời ngắn gọn và chính xác nhất là: Có, và cực kỳ cần thiết. Dưới đây là 2 lý do mang tính quyết định:

DHA là một loại acid béo cần thiết mà mẹ sau sinh nên bổ sung
-
Sữa mẹ là tấm gương phản chiếu dinh dưỡng của mẹ: Hàm lượng DHA trong sữa mẹ không cố định mà phụ thuộc hoàn toàn vào chế độ ăn uống của người mẹ. Nếu mẹ ăn thiếu DHA, sữa mẹ vắt ra sẽ nghèo nàn dưỡng chất này, dẫn đến việc em bé không được cung cấp đủ nguyên liệu để xây dựng mạng lưới thần kinh.
-
Sự cạn kiệt DHA của cơ thể mẹ: Trong suốt 9 tháng thai kỳ, cơ thể mẹ đã ưu tiên chuyển một lượng lớn DHA dự trữ sang cho thai nhi qua nhau thai. Sau khi sinh, nếu không được bù đắp kịp thời, lượng DHA trong cơ thể mẹ sẽ sụt giảm nghiêm trọng, dẫn đến nhiều hệ lụy về sức khỏe tinh thần và trí nhớ.
3. Lợi ích "kép" khi mẹ sau sinh bổ sung đủ hàm lượng DHA
Việc duy trì thói quen uống DHA sau sinh giống như một mũi tên trúng hai đích, mang lại những lợi ích tuyệt vời không thể thay thế.
Đối với sự phát triển của em bé (thông qua sữa mẹ)
-
Kích thích trí thông minh (IQ): DHA giúp tăng cường sự liên kết giữa các nơ-ron thần kinh. Trẻ được bú sữa mẹ giàu DHA thường có khả năng nhận thức, học hỏi, ghi nhớ và xử lý tình huống nhanh nhạy hơn.
-
Hoàn thiện thị lực: DHA là thành phần cấu tạo chủ yếu của tế bào võng mạc mắt. Đủ DHA giúp bé có đôi mắt sáng khỏe, nhìn rõ màu sắc và giảm nguy cơ mắc các bệnh về mắt sau này.
-
Tăng cường hệ miễn dịch: Omega-3 có đặc tính kháng viêm tự nhiên, giúp cơ thể bé chống lại các tác nhân gây dị ứng và giảm tỷ lệ mắc các bệnh nhiễm trùng đường hô hấp.
-
Phát triển vận động và giấc ngủ: Các nghiên cứu cho thấy trẻ nhận đủ DHA có kỹ năng vận động tinh nhạy bén hơn và chu kỳ giấc ngủ ổn định, ít quấy khóc đêm hơn.
Đối với quá trình phục hồi của người mẹ
-
Ngăn ngừa trầm cảm sau sinh: Sự sụt giảm DHA có liên quan mật thiết đến chứng rối loạn cảm xúc và trầm cảm hậu sản. Bổ sung đủ Omega-3 giúp kích thích não bộ sản sinh Serotonin (hormone hạnh phúc), giúp mẹ cân bằng tâm trạng, thư giãn và bớt âu lo.
-
Đẩy lùi chứng "não cá vàng": Chứng hay quên sau sinh là nỗi ám ảnh của nhiều chị em. DHA chính là thức ăn "bổ não", giúp tái tạo và phục hồi chức năng của hệ thần kinh trung ương, cải thiện trí nhớ rõ rệt.
-
Bảo vệ sức khỏe tim mạch: DHA giúp kiểm soát nồng độ Triglyceride trong máu, làm giảm nguy cơ mắc các bệnh về tim mạch và huyết áp cho phụ nữ sau sinh.
4. Hàm lượng DHA chuẩn cho mẹ sau sinh là bao nhiêu?
Theo khuyến cáo của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và Tổ chức Lương nông Liên Hợp Quốc (FAO), phụ nữ đang mang thai và cho con bú cần bổ sung khoảng 200 - 300mg DHA mỗi ngày.
Đây là mức tối ưu để đảm bảo sữa mẹ luôn đạt nồng độ DHA lý tưởng (khoảng 0.3% tổng lượng axit béo trong sữa), đủ sức nuôi dưỡng trí não cho bé và bảo vệ sức khỏe cho mẹ.
5. Các nguồn bổ sung DHA an toàn và hiệu quả
Để đạt được hàm lượng trên, mẹ bỉm sữa có thể kết hợp từ hai nguồn chính:
-
Thực phẩm tự nhiên:
-
Cá biển béo: Cá hồi, cá trích, cá mòi là những "kho báu" chứa DHA dồi dào. Tuy nhiên, mẹ chỉ nên ăn khoảng 2 bữa (khoảng 340g) mỗi tuần và tránh các loại cá chứa hàm lượng thủy ngân cao (như cá mập, cá kiếm, cá thu vua).
-
Lòng đỏ trứng gà: Một nguồn DHA lành tính và dễ tìm.
-
Các loại hạt: Quả óc chó, hạt chia, hạt lanh chứa nhiều ALA (một dạng tiền chất có thể chuyển hóa một phần nhỏ thành DHA trong cơ thể).

Lòng đỏ trứng gà có chứa DHA
-
Viên uống bổ sung DHA: Vì chế độ ăn hàng ngày rất khó để đo đếm chính xác lượng DHA nạp vào, việc sử dụng viên uống là giải pháp tiện lợi và chắc chắn nhất. Mẹ nên chọn các sản phẩm DHA chiết xuất từ cá biển vùng nước sâu hoặc từ tảo biển tinh khiết (dành cho người ăn chay hoặc dị ứng hải sản).
6. Lưu ý "Vàng" khi mẹ uống viên DHA
-
Thời điểm vàng để hấp thu: DHA là một loại vitamin tan trong dầu. Do đó, mẹ nên uống DHA ngay trong hoặc ngay sau bữa ăn có chứa chất béo (như bữa ăn có dầu ăn, bơ, trứng, thịt...). Dầu mỡ trong thức ăn sẽ kích thích enzyme tiêu hóa hoạt động, giúp cơ thể hấp thu DHA tối đa lên gấp 3-4 lần so với lúc bụng đói.
-
Không dùng quá liều: Đừng nghĩ rằng uống càng nhiều con càng thông minh. Việc lạm dụng DHA có thể gây buồn nôn, ợ hơi có mùi tanh, đau dạ dày hoặc kéo dài thời gian chảy máu nếu mẹ có vết thương hở. Luôn tuân thủ liều lượng in trên bao bì hoặc theo chỉ định của bác sĩ.
-
Lựa chọn thương hiệu uy tín: Hãy ưu tiên những sản phẩm có giấy chứng nhận về độ tinh khiết, đã được loại bỏ hoàn toàn kim loại nặng và độc tố môi trường để đảm bảo an toàn tuyệt đối cho dòng sữa mẹ.
THÔNG TIN LIÊN HỆ:
-
Fanpage của Dr Thắng
1. Thạc sĩ Vũ Công Thắng:
https://www.facebook.com/dr.thang.vn?locale=vi_VN
2. Ths. Vũ Công Thắng:
https://www.facebook.com/bsthang.vucong?locale=vi_VN
3. THS. Vũ Công Thắng:
https://www.facebook.com/profile.php?id=61555877620663&locale=vi_VN
-
Zalo: 033 809 8222 (không gọi điện vì bác sĩ bận khám sẽ không nghe được)
-
Địa chỉ phòng khám: Phòng khám Đa khoa đại học Phenikaa, địa chỉ tại 167 Phố Hoàng Ngân, Phường Yên Hòa, Hà Nội.
-
Thời gian làm việc: Sáng 7h30-11h và chiều 14h-16h30 tất cả các ngày trong tuần. Do lịch làm việc của Bác sĩ Thắng không cố định nên nhà mình vui lòng liên hệ trước 1 ngày để có được lịch cụ thể.
-
Liên hệ đặt lịch khám: 024 2222 6699
