1. Trẻ ít vận động là gì và có dễ bị béo phì không?

Trong cuộc sống hiện đại, nhiều trẻ có xu hướng ngồi nhiều và vận động ít hơn trước. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến thể lực mà còn làm tăng nguy cơ thừa cân, béo phì nếu kéo dài.

• Thế nào được xem là trẻ ít vận động?: Trẻ được coi là ít vận động khi phần lớn thời gian trong ngày ở trạng thái ngồi hoặc ít di chuyển, không tham gia đủ các hoạt động thể chất phù hợp với lứa tuổi.

• Các biểu hiện thường gặp của ít vận động: Trẻ ngồi lâu một chỗ, thích xem tivi, chơi điện thoại; ít chạy nhảy, ít chơi ngoài trời, nhanh mệt khi vận động và không hứng thú với các trò chơi cần di chuyển.

• Phân biệt ít vận động và vận động chưa đủ cường độ: Có trẻ vẫn vận động nhưng thời gian ngắn, cường độ thấp, chưa đủ để tiêu hao năng lượng. Trường hợp này cũng được xem là vận động chưa đạt hiệu quả.

• Trẻ ít vận động có dễ bị béo phì không?: Câu trả lời là có, trẻ ít vận động có nguy cơ béo phì cao hơn so với trẻ vận động đầy đủ. Khi năng lượng nạp vào từ ăn uống không được tiêu hao, phần dư thừa sẽ tích tụ thành mỡ.

• Vai trò của vận động với cân nặng: Vận động giúp đốt năng lượng, điều hòa chuyển hóa, tăng khối cơ và kiểm soát cảm giác đói – no, từ đó giữ cân nặng ổn định và khỏe mạnh cho trẻ.

Trong cuộc sống hiện đại, nhiều trẻ có xu hướng ngồi nhiều và vận động ít hơn trước

2. Vì sao ít vận động làm tăng nguy cơ béo phì ở trẻ?

Ít vận động không chỉ đơn thuần là trẻ “lười chơi” mà còn làm rối loạn cân bằng năng lượng và chuyển hóa trong cơ thể, từ đó làm tăng nguy cơ thừa cân – béo phì.

• Năng lượng nạp vào nhiều hơn năng lượng tiêu hao: Khi trẻ ăn uống bình thường hoặc ăn nhiều nhưng không vận động đủ để đốt năng lượng, phần dư thừa sẽ tích tụ dần dưới dạng mỡ.

• Giảm khối cơ, tăng tích mỡ: Ít vận động khiến khối cơ phát triển kém, trong khi mô mỡ tăng lên. Cơ bắp ít đồng nghĩa với giảm khả năng tiêu hao năng lượng ngay cả khi nghỉ ngơi.

• Rối loạn chuyển hóa khi ngồi nhiều: Ngồi lâu, ít hoạt động làm giảm tốc độ chuyển hóa, ảnh hưởng đến cách cơ thể sử dụng đường và chất béo, dễ dẫn đến tích mỡ.

• Ảnh hưởng hormone điều chỉnh đói – no: Ít vận động có thể làm rối loạn leptin và ghrelin, khiến trẻ dễ ăn nhiều hơn, khó kiểm soát cảm giác no.

3. Hậu quả của béo phì do ít vận động ở trẻ

Béo phì không chỉ ảnh hưởng trước mắt mà còn để lại nhiều hệ lụy lâu dài cho sức khỏe thể chất và tinh thần của trẻ.

• Ảnh hưởng tim mạch và chuyển hóa: Trẻ béo phì có nguy cơ cao tăng huyết áp, rối loạn mỡ máu, kháng insulin ngay từ sớm.

• Nguy cơ dậy thì sớm và bệnh mạn tính: Thừa cân làm tăng nguy cơ dậy thì sớm, tiểu đường type 2, gan nhiễm mỡ ở trẻ em.

• Giảm khả năng vận động và tự ti hình thể: Trẻ dễ mệt khi vận động, kém linh hoạt, đồng thời tự ti, ngại giao tiếp với bạn bè.

• Tác động lâu dài khi trưởng thành: Béo phì từ nhỏ làm tăng nguy cơ bệnh tim mạch, tiểu đường, rối loạn chuyển hóa khi trưởng thành, khó kiểm soát cân nặng về sau.

4. Cha mẹ nên làm gì để phòng béo phì cho trẻ ít vận động?

Phòng béo phì không chỉ là “bắt trẻ vận động nhiều hơn” mà cần một chiến lược tổng thể, phù hợp với độ tuổi và nhịp sinh hoạt của trẻ.

• Tăng thời gian vận động phù hợp theo độ tuổi: Cha mẹ nên tạo điều kiện để trẻ được vận động mỗi ngày thông qua các hoạt động đơn giản như chạy nhảy, chơi bóng, đạp xe, leo cầu thang, tham gia trò chơi ngoài trời. Với trẻ nhỏ, vận động nên mang tính vui chơi, không ép buộc, giúp trẻ hình thành thói quen vận động tự nhiên.

• Giảm thời gian sử dụng thiết bị điện tử: Việc ngồi lâu xem tivi, điện thoại, máy tính bảng làm giảm tiêu hao năng lượng và tăng nguy cơ tích mỡ. Cha mẹ nên giới hạn thời gian sử dụng thiết bị, đồng thời thay thế bằng các hoạt động vận động hoặc sinh hoạt gia đình.

• Xây dựng thói quen sinh hoạt lành mạnh: Duy trì giờ ngủ – giờ ăn – giờ chơi cố định giúp cơ thể trẻ điều hòa chuyển hóa tốt hơn, hạn chế rối loạn cân nặng.

• Kết hợp dinh dưỡng  cân đối, tránh dư năng lượng: Khẩu phần ăn cần phù hợp với mức vận động của trẻ, hạn chế đồ ngọt, thức ăn nhanh và tăng cường rau xanh, chất đạm lành mạnh để kiểm soát cân nặng hiệu quả.

Cha mẹ nên tạo điều kiện để trẻ được vận động mỗi ngày thông qua các hoạt động đơn giản

Trẻ ít vận động có nguy cơ béo phì cao hơn, đặc biệt khi kết hợp với chế độ ăn nhiều năng lượng. Cha mẹ cần khuyến khích trẻ vận động hằng ngày, cân đối dinh dưỡng và hạn chế thời gian ngồi lâu. Hình thành thói quen vận động từ sớm sẽ giúp trẻ khỏe mạnh và kiểm soát cân nặng tốt hơn.

THÔNG TIN LIÊN HỆ:

• Fanpage của Dr Thắng

1. Ths. BS Vũ Công Thắng :

https://www.facebook.com/dr.thang.vn?locale=vi_VN

2. Bác sĩ Thắng: 

https://www.facebook.com/bsthang.vucong?locale=vi_VN

3. Bác sĩ Vũ Công Thắng: 

https://www.facebook.com/profile.php?id=61555877620663&locale=vi_VN

• Zalo: 033 809 8222 (không gọi điện vì bác sĩ bận khám sẽ không nghe được)

• Địa chỉ phòng khám: Phòng khám Đa Khoa Đại học Phenikaa | 167 Hoàng Ngân, Phường Yên Hòa, HN - (024) 2222 6699

• Thời gian làm việc: sáng 7h30-11h và chiều 14h-16h30 tất cả các ngày trong tuần. Do lịch làm việc của Bác sĩ Thắng không cố định nên nhà mình vui lòng liên hệ trước 1 ngày để có được lịch cụ thể.

Liên hệ đặt lịch khám: 024 2222 6699